तक़दीर का अर्थ, दर्जे, स्वतंत्र इच्छा और जीवन पर प्रभाव
Kader, Allah'ın geçmiş-gelecek her şeyi bilmesi, yazması ve bunların O'nun ilmi, iradesi ve yaratmasıyla gerçekleşmesidir. 'Levh-i Mahfuz'da her şey yazılıdır.
Kader inancı, insanın özgür iradesini ortadan kaldırmaz. Allah, insanın ne seçeceğini önceden bilir — ama bu bilgi, insanın tercihini zorunlu kılmaz. İnsan kendi iradesini kullanır, Allah da bu iradeye göre sonucu yaratır.
Musibetlere sabır kazandırır. Başarılarda kibri engeller (şükür kapısı açılır). Geçmişe pişmanlık ve geleceğe aşırı kaygıyı azaltır. 'Allah'ın bilgisi dışında hiçbir şey olmaz' güveni verir.
İlim (Allah her şeyi bilir), Kitabet (Levh-i Mahfuz'a yazılmıştır), İrade (Allah diler), Halk (Allah yaratır). Bu dört mertebe kaderin temel taşlarıdır.
مَا أَصَابَ مِن مُّصِيبَةٍ فِي الْأَرْضِ وَلَا فِي أَنفُسِكُمْ إِلَّا فِي كِتَابٍ مِّن قَبْلِ أَن نَّبْرَأَهَا
Hadid 22
अर्थ: Yeryüzünde olan veya sizin başınıza gelen hiçbir musibet yoktur ki, Biz onu yaratmadan önce bir kitapta yazılmış olmasın.
तक़दीर पर ईमान नियतिवाद नहीं है। जो सोचता है 'सब कुछ लिखा है, तो मैं जो भी करूं फर्क नहीं पड़ता' वह गलत है। अल्लाह यह नहीं जानता कि उसने हमारे लिए क्या तय किया, बल्कि यह जानता है कि हम क्या चुनेंगे — और यही हमें ज़िम्मेदार बनाता है। ज़िम्मेदारी आज़ादी का सबूत है; आज़ादी मायने का।