Sura Al-Furqan: Kipimo cha Ukweli na Sifa za Waja wa Rehema

Tunaishi katika ulimwengu wenye habari nyingi — lakini kati ya habari nyingi, kujua ukweli kumekuwa gumu zaidi kuliko wakati wowote. Hadithi za uongo zinaenea haraka. Picha zinaweza kubadilishwa. Maneno yanaweza kutolewa nje ya muktadha.

Je, tuna "furqan" — kipimo cha kweli — cha kutusaidia?

Quran Kama Furqan

Sura Al-Furqan inaelezea Quran yenyewe kama "furqan" — kipimo cha kutofautisha ukweli na uongo. Hii si kusema Quran inatoa jibu la kila swali la kisayansi au la kisiasa. Inasema Quran inatoa msingi wa thamani ambao unasaidia kuelewa ni nini cha kweli na ni nini cha uongo kwa maana ya kina ya kimaadili.

Kwa mfano:

• Udhalimu ni mbaya daima — hata kama mfumo wa kisiasa unausema ni sawa
• Binadamu ana heshima — hata kama nguvu inasema vinginevyo
• Ukweli una thamani — hata kama uongo unafaidisha zaidi wakati huu

Hizi ni "furqan" za kimsingi ambazo zinasimama hata wakati ulimwengu unabadilika.

Ibadu Ar-Rahman: Waja wa Rehema

Sehemu ya kuvutia zaidi ya Sura Al-Furqan ni orodha ya sifa za "ibadu ar-rahman" — waja wa Mungu Mwenye Rehema. Inajulikana kwa sababu sifa hizi ni za kina sana na za kisasa sana.

Wanatembea ardhini kwa unyenyekevu — si kwa kiburi, si kwa woga, bali kwa utulivu wa mtu anayejua nafsi yake.

Wakiambukizwa na wapuuzi, wanasema 'salama' — hawashirikiani katika ugomvi wa bure. Wanaondoka na amani, sio kwa kukata tamaa bali kwa hekima.

Wanatulia usiku wakisujudu na kusimama — wana maisha ya kina ya kiroho ambayo hayaonekani nje. Ibada ya siri — ya mtu mmoja na Mungu — ni nguzo ya maisha yao.

Wanaomba: 'Mola wetu, tuzuie adhabu ya Jahannam' — wana unyenyekevu wa kweli — wanajua kwamba mwelekeo wao wa kiroho unahitaji kujizuia na makosa.

Hawatumii mali kwa upotevu wala kwa ubakhili — ni wastani — si waharifu wala wabakhili. Njia ya kati ya usimamizi wa mali.

Hawashirikishi Mungu, hawauai uhai bila haki, hawazinii — kanuni tatu kuu za kimaadili zinazosimama pamoja.

Wanaomba msamaha na kugeuka kwa toba — si wakamilifu, bali wanaoelekea ukamilifu. Wanatambua makosa na wanabadilika.

Picha ya Ukomavu wa Kweli

Pamoja, sifa hizi zinajenga picha ya mtu aliyekomaa — si mtu wa kidini wa bandia, bali mtu halisi wa binadamu ambaye:

• Ana usalama wa ndani (haogopi wapuuzi)
• Ana maisha ya kina ya kiroho
• Ana usimamizi wa kimwili na kiuchumi
• Ana kanuni za kimaadili za kina
• Ana uwezo wa kukua na kubadilika

Hii ni picha ya "binadamu mzuri" — inayofaa pia kwa mtu yeyote wa dini yoyote, au hata asiye na dini, anayetafuta maisha ya ukomavu wa kweli.

Furqan kwa Ulimwengu wa Kisasa

Swali linazua: je, mtu wa leo anaweza kutumia "furqan" — kipimo cha ukweli — kutoa maamuzi mazuri katika ulimwengu mgumu?

Jibu linategemea kama ana msingi wa thamani uliokomaa. Mtu asiye na msingi wa thamani — anayeamua kwa msongo wa wakati huu tu au kwa shinikizo la kijamii — ataendelea kudanganywa na mabadiliko ya hali.

Mtu mwenye msingi wa thamani wa kina — kama ule ulioelezewa katika Sura Al-Furqan — ana "furqan" ya ndani: kipimo cha kweli ambacho hakibadiliki na mabadiliko ya ulimwengu wa nje.

---

Sura Al-Furqan ni sura ya 25 ya Quran. Orodha ya sifa za "ibadu ar-rahman" (aya 63-77) ni moja ya orodha nzuri zaidi za maadili ya kina katika Quran yote.