Tatizo la Uovu: Kama Mungu Yupo, Kwa Nini Kuna Mateso?

Kuna swali ambalo linagusa moyo zaidi ya maswali ya kiakademia — kwa sababu halikutoka kwa mwanafalsafa tu, bali kutoka moyoni mwa mtu aliyepoteza mpendwa, aliyeona dhuluma isiyokuwa na maana, aliyemwangalia mtoto asiye na hatia akiteseka.

"Kama Mungu yuko — na ana nguvu zote na ni mwema — kwa nini hakuzuia hili?"

Swali hili linastahili jibu la kweli — si jibu la kufunika swali tu.

Aina za Uovu

Wanafalsafa wamegawanya uovu katika aina kuu mbili:

Uovu wa binadamu — mateso yanayotokana na chaguo la binadamu: Vita, dhuluma, mauaji, wizi. Adamu na Hawa walipewa chaguo — na chaguo linaweza kusababisha uovu.

Uovu wa asili — mateso yanayotokea bila chaguo la binadamu: Matetemeko ya ardhi, magonjwa, mafuriko.

Jibu la Uislamu linatofautiana kwa kila aina.

Dunia ni Uwanja wa Chaguo

Uislamu unaeleza kwamba Mungu Alimpa binadamu chaguo — "huria." Chaguo hiki ni sehemu muhimu ya utu wa binadamu — kwa sababu bila chaguo, hakuna upendo wa kweli, hakuna haki ya kweli, hakuna imani ya kweli.

Lakini chaguo lina bei yake: Binadamu wakichagua uovu, wengine wanateseka.

Quran inasema moja kwa moja: "Ufisadi umeonekana ardhini na baharini kwa sababu ya waliyo yafanya mikono ya watu — ili awakumbushe baadhi ya waliyo yafanya, na wapate kurudi."

Hii haikusemi Mungu Alitaka ufisadi. Inasema matokeo yanafuata — na yanaweza kuwa fursa ya kutubu na kurudi.

Mtihani na Maana

Moyo wa mafundisho ya Uislamu kuhusu mateso uko katika Sura Al-Baqarah:

"Na Tutakupeni mtihani kwa kitu kutoka hofu na njaa na kupungukiwa kwa mali na roho na matunda. Na wape bishara wananuvumilivu — wale wanaposemwa na msiba 'Hakika sisi ni wa Mungu, na hakika kwake Ndiye tutakaorejea.'"

Ujumbe mitatu katika hili:

Kwanza: Mtihani ni sehemu ya dunia — si adhabu.

Pili: Jibu zuri kwa mtihani lina thamani yake.

Tatu: Kurudi kwa Mungu — kuelekeza moyo kwake katika msiba — hii ndiyo njia.

Mateso ya Watakatifu Zaidi

Mojawapo ya hoja kubwa katika Uislamu kuhusu suala hili ni: Watu watakatifu zaidi ndio waliozidi kupata mateso.

Nabii Ayub (as) alikuwa mtu mwenye imani kubwa sana — lakini Mungu Alimpatia mtihani wa kupoteza mali, afya, na watoto. Uvumilivu wake ukawa mfano kwa vizazi vyote.

Nabii Ibrahim (as) alipitia mtihani wa kujaribu kumchinja mwanawe mwenyewe.

Nabii Musa (as) alinusurika mauaji akiwa mtoto mchanga — lakini maisha yake yalijaa mateso.

Na Nabii Muhammad (s.a.w) — alikosa baba yake kabla ya kuzaliwa, mama yake alipokuwa na miaka sita, babu yake alipokuwa na miaka nane. Alipoteza watoto wake wengi. Alihisi uchungu wa dharau na mawe.

Kama mateso ni ishara ya chuki ya Mungu — kwa nini wapendwa Wake zaidi ndio walioteswa zaidi?

Haki ya Akhera

Sehemu nyingine ya jibu la Uislamu ni: Haki kamili haitokei daima duniani — itakuja Akhera.

Hii si kutoroka. Inatoa picha kamili: Dunia si mahakama ya mwisho. Akhera ndiyo.

Inamaanisha kila dhuluma iliyobeba kimya kimya — inahifadhiwa. Kila dhuluma iliyofanywa bila adhabu duniani — itahesabiwa. Kila huzuni iliyovumiliwa kwa imani — itapewa malipo.

Kukaa Pamoja na Wanaoteseka

Sehemu muhimu ambayo inapaswa kusemwa hapa: Jibu la kiakademia la tatizo la uovu halitoshi kwa moyo unaoumia.

Wakati mtu amepoteza mtoto wake, au mama yake, au mwenzake wa maisha — mahubiri ya falsafa si wakati wake. Kinachohitajika ni uwepo, huruma, na dua.

Uislamu unafundisha hili pia: "Na inampasa mwenye kutembelea wenye huzuni." Kukaa pamoja na anayeteseka ni ibada.

Maswali ya Kutafakari

• Tofauti kati ya "Mungu azuie mateso" na "Mungu ako nawe katika mateso" — ipi ina nguvu zaidi moyoni mwako?
• Kama hakuna chaguo la binadamu — lakini mambo yote yamepangwa mapema — jinsi gani upendo wa mtu kwa mtu ungeweza kuwepo?
• Dhuluma nyingi za binadamu dhidi ya binadamu zinazidi misiba ya asili — jinsi gani hilo linabadilisha jinsi unavyofikiria tatizo la uovu?